google certified
gezondleven.nl
-web.net
Zoeken

home


Vorige pagina

Je bent op:

Gezond lichaam


Gezonder door kou!

Een beetje extra kou doet wonderen?

Je blootstellen aan (een beetje) kou kan je gezondheid een behoorlijke boost geven. Je hoeft niet meteen in een dompelbad te springen om de
positieve effecten van kou te ervaren, maar dagelijks een beetje extra kou opzoeken (bijvoorbeeld door koud af te douchen) schijnt wonderen te
doen voor lichaam en geest.
- Koude baden zijn wellicht de bekendste vorm van koudetherapie en worden al sinds mensenheugenis toegepast. Hippocrates noteerde er al de
gezondheidsvoordelen van en door de eeuwen heen maakten artsen er melding van. Toch is deze therapie nooit op grote schaal doorgebroken: elk
tijdperk lijkt de weldaad van kou te moeten herontdekken. Dat kou goed is voor je gezondheid, wordt pas nu ook echt wetenschappelijk aangetoond.
- Het vrijwillig blootstellen aan kou om te profiteren van de gezondheidsvoordelen ervan, wordt ook wel cryotherapie genoemd. Cryo is Grieks voor
ijs, vorst of koude. Er worden regelmatig clinics georganiseerd om de kou op een veilige manier op te zoeken.
- Ook het winterzwemmen blijkt erg gezond te zijn. De eerste reactie van het lichaam (en de geest) op ijskoud water is er één van stress. Je
hartslag en ademhaling vliegen omhoog (het bekende naar adem happen) en de adrenaline giert door je lijf. Het duurt ongeveer 90 seconde voordat
de stressreactie van je lijf afneemt en je je ademhaling weer onder controle hebt.

Onderzoek wijst uit
Dat blijkt onder andere uit wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van kou op het menselijk lichaam door jarenlang te trainen in de natuur
dat men het autonome zenuwstelsel door middel van ademhaling kan beïnvloeden. In je autonome zenuwstelsel wordt je lichaamstemperatuur geregeld.
- Volgens Finse onderzoekers is regelmatig winterzwemmen niet alleen goed voor je humeur (ja, echt), maar zorgt het ook voor vermindering van
stress, vermoeidheid en verbetert het je geheugen. De zwemmers die meededen aan het onderzoek en last hadden van reuma, fibromyalgie of astma
meldden dat hun pijnklachten verminderden door het zwemmen. Dat komt waarschijnlijk omdat het ijskoude water een stressreactie veroorzaakt, het
zenuwstelsel activeert en noradrenaline aanmaakt.

Voordelen van kou
Nu vraag je je misschien af waarom je dat zou doen, de kou opzoeken, je lichaamstemperatuur uitdagen. Wel, daar schijnen nogal wat redenen voor
te zijn, namelijk de gezonde effecten van kou op je lichaam. Kou heeft maar liefst negen positieve effecten op je lichaam – van meer energie tot
een opgewekter humeur.

Hier noemen we er een aantal

1.Bevordert de bloedcirculatie
Niet alleen de kou op zich, ook temperatuurwisselingen blijken positief. Kou en temperatuurwisselingen vernauwen de bloedvaten kortstondig. Ze
trekken zich samen om je lichaamstemperatuur op peil te houden. Je voelt dat je hartslag wat omhoog gaat. Het bloed stroomt dan sneller van je
hart naar je organen. Dat is weer goed tegen een hoge bloeddruk. Wanneer je dan de warmte ingaat, zetten je bloedvaten zich weer wijd open, wat
bij gezonde mensen voor een stevige boost zorgt van de bloedcirculatie en het hele cardiovasculaire systeem.”

2.Kan ontstekingen tegengaan
Blootstelling aan kou kan zorgen voor toename van adiponectine in het lichaam. Dit is een aminozuur dat ontstekingen kan tegengaan. Een
andere studie stelde vast dat sporten in de kou acute ontstekingsreacties kan laten dalen. De studie vermeldt wel dat dit voordeel vooral geldt
bij een korte blootstelling aan kou, want overmatige blootstelling aan kou kan ontstekingen juist aanjagen. De dosis is hiervoor bepalend.

3.Goed voor je stofwisseling
Je kent het wel: je rilt van de kou! Makkelijker ‘sporten’ kan eigenlijk niet. Een gevolg van het rillen is namelijk dat je spieren gaan werken
en zich samentrekken. Alsof je sport, maar dan zonder het daadwerkelijk te doen. Net als bij sporten betekent het werken van je spieren dat het
energieniveau in je lichaam toeneemt, evenals je stofwisseling. Zo’n verhoogd metabolisme is gunstig voor je algemene gezondheid. De energie die
nodig is om te rillen, haalt je lichaam uit suikers en vetopslag.

4.Heeft een positief effect op het immuunsysteem
Studies hebben aangetoond dat koude-blootstelling het aantal natuurlijke killercellen kan verhogen. De mate van activiteit van deze cellen neemt
in veel gevallen toe. De verhoogde activiteit van het immuunsysteem is mogelijk het gevolg van de verhoogde adrenalinegehaltes. De Traditionele
Chinese Geneeskunde maakt melding van het feit dat blootstelling aan koud water het immuunsysteem kan stimuleren. Ook moderne wetenschappers
waren er al achter dat het immuunsysteem gestimuleerd wordt door wisselbaden of een saunagang die eindigt met een koud dompelbad.

5.Reguleert bloedsuikerspiegel
Zoals reeds beschreven kan blootstelling aan koude temperaturen het adiponectinegehalte verhogen. Uit een studie is gebleken dat het
adiponectinegehalte na blootstelling aan koude met zelfs met 70% kan toenemen. Dit is belangrijk omdat het adiponectine-eiwit ook betrokken is
bij de bloedglucoseregulatie, waardoor de kans op insulineresistentie kan dalen. Blootstelling aan kou kan de reactie van het lichaam op insuline
verbeteren, waardoor glucose sneller uit het bloed kan worden verwijderd. Een koud bad is een van de snelste manieren om de bloedglucose te
verlagen en de insulinegevoeligheid te verhogen. Al vanaf 18 à 19 graden krijgt je metabolisme een oppepper. Hoe gevoelig mensen zijn voor
temperatuur kan wel individueel verschillen. Het hangt onder meer af van geslacht, leeftijd en kleding.

6.Je krijgt meer energie
Kou geeft een kick. Een energiekick welteverstaan. Door de blootstelling aan kou nemen de hormonen adrenaline en endorfine toe. Deze stofjes
werken als een energiekanon en natuurlijke pijnstiller. Zelfs door de kou toe te laten kunnen sportieve prestaties verbeteren, net als het
herstel van spieren daarna dankzij een koude douche na de training. Andere voordelen zijn een betere doorbloeding, een strakkere huid, glanzend
haar, meer energie, een betere stemming en meer zelfvertrouwen.

7.Gaat veroudering tegen
Door koud na te douchen worden er in het lichaam tal van natuurlijke antioxidanten aangemaakt die veroudering tegengaan. Vooral de krachtige
lichaamseigen antioxidanten glutathion (GSH), superoxide dismutase (SOD) en glutathion peroxidase (GPx) zijn bij winterzwemmers en kouddouchers
in veel hogere mate aanwezig dan bij hen die dat niet doen.

8.Kan depressie verminderen
Het regelmatig koud douchen kan je mogelijk van je depressie afhelpen. Tweemaal daags een koude douche van 20 graden of lager kan zonder
bijwerkingen je humeur positief beïnvloeden. Het beste is wel om dan 2 tot 3 minuten onder de straal te staan. De onderzoekers vermoeden dat de
hersenen door de koudesensoren in de huid zo veel elektrische signalen ontvangen, dat dit een reset geeft van het brein. Ook worden er meer
endorfines (natuurlijke pijnstillers) in het bloed gemeten doordat het sympathische zenuwstelsel geactiveerd wordt.

9.Kan gewrichtspijn verlichten
Wetenschappers hebben ontdekt dat koud douchen het urinezuur in het bloed behoorlijk kan verlagen. Urinezuur kan in de gewrichten kristalliseren
met gewrichtsklachten als gevolg. Koudetherapie kan pijn verminderen door het tegengaan van ontstekingen, het verbeteren van het antioxidant-
evenwicht en het verhogen van de bèta-endorfines.

10.Kan het spierherstel bevorderen
Koudetherapie kan spierpijn als gevolg van een grote inspanning bij sporters verminderen. Spierpijn komt vaak voor en blootstelling aan de kou is
een makkelijke methode om het herstel te bespoedigen. Gunstig voor het brein. Vrije radicalen kunnen zorgen voor achteruitgang van het brein.
Door de oxidatieve stress weg te vangen middels koudetherapie, kunnen risicofactoren voor het krijgen van geheugenverlies verminderd worden.
Hierdoor is de kans op het krijgen van alzheimer mogelijk lager.
- Een ijsbad na het sporten. Ook fanatieke sporters zweren vaak bij een ijsbad na een intensieve training om de spieren te helpen bij het
herstel. Door de kou trekken de bloedvaten samen en worden ontstekingsprocessen afgeremd. Hiermee kan je pijntjes voor zijn. Door het
samentrekken van de spieren wordt het melkzuur eruit geperst en heb je volgende dag minder last van spierpijn. Dan moet je natuurlijk wel iets
langer dan één lange ademteug in dat ijskoude water zitten.

11.Het is goed voor de huid
Koudetherapie is niet alleen in staat om huidontstekingen tegen te gaan, het kan ook uitdroging van de huid verminderen. Volgens de onderzoekers
was dit effect bij vrouwen nog sterker waarneembaar dan bij mannen. Kan tinnitus verminderen. Veel mensen hebben last van een ‘piep in de oren’.
Volgens onderzoek kan koudetherapie bij veel mensen tinnitus laten verminderen. Dit werkt zo goed dat bij sommige deelnemers aan het onderzoek de
klachten volledig verdwenen waren.

12.Kan het ontgiften bespoedigen
Een studie stelde vast dat regelmatig zwemmen in ijswater ervoor kan zorgen dat de hoeveelheid glutathion in het lichaam stijgt. Glutathion is
een lichaamseigen antioxidant die helpt bij het ontgiften. Daarnaast kan koudetherapie ook zorgen voor toename van nog andere antioxidanten,
waardoor vrije radicalen beter worden weggevangen.

13.Een hogere vetverbranding
Niet alleen de spieren, ook bruin vetweefsel blijkt een rol te spelen in het op peil houden van de lichaamstemperatuur en het verhogen van het
metabolisme. Bruine vetcellen hebben een heel andere functie dan de al langer bekende witte vetcellen, die vooral aan opslag van vet doen en je
dus dik maken.
Toename van bruin vet
Bruine vetcellen produceren driehonderd keer meer warmte dan andere lichaamsweefsels, hetgeen ze te danken hebben aan het hoge aantal
energiefabriekjes (mitochondrieën) die ze herbergen. Ze bevatten bovendien een eiwit dat de directe omzetting van calorieën in warmte mogelijk
maakt. Bruin vet is als het ware een natuurlijk jasje voor je lichaam en hoe beter jouw lichaam went aan kou, hoe steviger jouw bruinvet laag
wordt. Regelmatige blootstelling aan kou kan volgens onderzoek het systeem van bruin vet activeren, met een verhoogde calorieverbranding als
gevolg. In de zomer zal het lichaam dat bruine vet weer afbreken. Eenden en pinguïs hebben ook een flinke laag van dat spul.
Zelfs af en toe wat kouder leven zorgt trouwens al voor dat gunstige effect.
Kan ondersteunen bij het afvallen. Met andere woorden: bruine vetcellen verbranden in hoog tempo vet en houden je dus slank.

14.Kan mogelijk levensverlengend werken
Een studie stelde vast dat vliegen bij 21 graden Celsius tweemaal langer leven dan bij 27 graden. Uit een onderzoek bij wormen bleek dat een
temperatuurdaling van 5 °C de levensduur met 75% verlengt. Onderzoekers vermoeden dat ook mensen langer leven door kou, doordat het zorgt voor
vertraging van de stofwisseling.

Tussen de oren
Kou zit ook gedeeltelijk tussen je oren trouwens: hoe erger je het in je hoofd maakt, hoe verschrikkelijker het wordt. Juist door die aversie en
angst los te laten en de kou gewoon te ervaren voor wat het is, leer je de kou te trotseren. Net als bij mindfulness vind je er dus even helemaal
niks van en focus je je gewoon op het onder controle krijgen van je ademhaling.
- Overigens is het wel handig om niet in je eentje te gaan zwemmen. Als je dan kramp krijgt of je krijgt je ademhaling niet onder controle en je
gaat hyperventileren, dan is er altijd iemand bij je om je te helpen. Want hoe je het went of keert: winterzwemmen lijkt toch iets extreems dat
vanuit Scandinavië en Rusland is komen overwaaien en waar we in dit koude kikkerlandje misschien nog wat aan moeten wennen.

Gewoon proberen
Hoewel het een enorme drempel kan zijn kunnen de voordelen van koudetherapie ook al gemakkelijk thuis worden ontdekt. Door bijvoorbeeld koud af
te spoelen of koud te douchen, kan al een eerste stap gezet worden. Of zet thuis de thermostaat eens een paar graden lager. Nederland telt ook
steeds meer sauna’s, wat het gemakkelijk maakt om te experimenteren met wisselbaden. Bij wisselbaden worden warme en koude temperaturen
afgewisseld op een toegankelijke manier. De kans is groot dat het smaakt naar meer!
Bron:
- HetKanWel 2021
- Gezondheidsnet 2020
- aHealtylife 2020
- PLusgezond 2020









Wist je dat...

Vriend of voedsel?

LAAT DIEREN LEVEN EN BEZORG ZE GEEN HINDER!

"Als we gezond en gelukkig kunnen leven zonder anderen te schaden, waarom zouden we dat dan niet doen?” ....
Lees verder op wistje dat.